Элдин ынтымакта болушу, жана падышанын акыйкаттуу болуусу – бул бардык саясый системалардын негизги максаты.

Бирок, эл өз пикирин билдирип, падышанын туура эмес болсо анын катасын билдирип туруусу үчүн эки арада байланыш болуусу абзел. Байланыштын болуусу азыркы терминдер менен лобби, эдвокаси жана башка терминдер менен атала берет.

Кыргыздарда ошол эле учурда “Кеңешип кескендин бармагы оорубайт” деген кеп бар. Бул элдин пикирин, маанайын таанып, таанышып, жана ага жараша чечим алуу жараяндарынын болуусу туурасында айтпаганда эмнени айтат.

Падыша деген кудай болбогондон кийин, демек ал жөнөкөй гана адам. Ал эми бардык жөнөкөй адам бийликтин балын татып калган соң, бийлигин ары озунтуп, өзүнүн төшөгүн майлаганга аракеттенип баштайт. Кеңешпестен ар кыл чечимдерди кабыл алып “акыр заманды” жакындатат. Ал акыр заман диндер тарабынан айтылган акыр заман эмес, ал акыр заман өлкөдөгү адамдардын кедей жашоосуна, бири бири менен талашып тартышууга, нааразычыктардын пайда болуусуна алып келет.

Дүйнөдөгү тажрыйбага көңүл серпсек, анда демократиянын дагы айрым жетишсиздиктери бар – демократия болгону менен, бийликтин укугу чоң болуп, ал эми бийликтегилер адамдын жеке жашоосуна дагы кийлигишкенге укуктары бар болсо, анда бул демократия дагы жакшы иштебей калуусу мүмкүн. Андыктан, демократиялык системада бийликтин укуктары азыраак болуп, болгону бир нече иштерге жооп бере алса, анда мындай системалар дүйнөдө жакшы өнүгүп кеткен.