Эл аралык валюта фонду (МВФ) – БУУнун адистештирилген мекемеси. МВФтин пайда болуусу 1945-жылы 27 декабрда 29 мамлекет тарабынан келишимге кол коюлуп, ушул күн МВФтин пайда болуу күнү катары таанылган. МВФ 1947-жылдын 1 мартынан баштап, Бреттон-Вуддук системанын бөлүгү катары иштеп баштайт. Азыркы убакта МВФ дүйнө жүзү боюнча 187 мамлекетти бириктирет.

МВФ кыска жана орто мөөнөттөгү насыяларды мамлекеттин төлөм балансы дефицитке учураганда насыя берет. Жагдайды жакшыртуу үчүн насыяны бергенде ар дайым ар кандай шарттар жана сунуштар берилет.

МВФтин жаңы өнүгүп келе жаткан мамлекеттерге берген шарттары жана сунуштары көп жолу сынга алынган. Анткени, берилген шарттар менен сунуштар өлкөнүн экономикасы өз алдынча өнүгүп кетүүсүнө шарт түзбөй эле тескерисинче эл аралык финансылык институттарга байлап коет деп айтышуууда.

МВФтин эң негизги масаттары:

• Финансы жана валюта тармагындагы эл аралык кызматташууга жардам берүү
• Эл аралык сооданын кеңейишине жардам берүү
• Валюталардын стабилдүүлүгүн сактоо
• Валютага болгон чектөөлөрдү жок кылуу

МВФке кирген ар бир мамлекет өздөрүнүн уставына жараша кандайдыр бир көлөмдөгү акчаны төлөш керек. Ар бир мамлекеттин добушу төлөнгөн акчага жараша болот жана насыянын көлөмү дагы ушул квотага жараша болот. 1998-жылы эң көп добушту (17,78%) жана насыяны (36 млрд. долл.) алууга АКШнын укугу бар болчу. Салыштырып көрсөк Улуу Британия менен Франциянын болгону 4,98% добушу гана бар. Мындан жыйынтык кылып көрсөк, акчаны ким көбүрөөк төлөсө ошол көп укутарга ээ болот.

Кыргыз Республикасы 1992-жылы 8 майда Эл аралык валюта фондунун мүчөсү болуп кирген. Мүчө болуп киргенден кийин кандайдыр бир милдеттенмелерди өзүнө алган. Мындай милдеттенмелердин ичинде: МВФтин макулдугу жок валютаны алмаштыруу курсуна болгон чектөөлөрдү коюу, дискриминациялык валюттук режимдерди орнотуу жана көп валюттук курс тажрыйбасын колдонууга болбойт.

МВФ мурунку союздук өлкөлөрдүн баардыгын базар экономикага өтүүсүн колдом, жардам берген. Кыргыз Республикасы дагы ар кандай насыялык механизмдер аркылуу финансылык жардам алды. Биринчи жылдары Кыргыз Республикасы финансылык жардамды ар кандай финансылык кубулуштарга (инфляциялык басым, төлөм балансынын начарлоосу, өндүруштүн кыйроосу) туруштук бериш үчүн алган. Анан кийин жардамдарды ар кандай структуралык кайра курууларга, кедейликти азайтууга жана экономикалык өсүүгө насылар берилген.